سخنگوی وزارت دفاع: سخنان دانفور متناقص و غیر قابل قبول است

«ظاهر عظیمی» در واکنش به اظهارات اخیر جوزف دانفورد فرمانده نیروهای خارجی در افغانستان، اعلام کرد که پاکستان مانع اصلی مذاکرات صلح افغانستان است.

سخنگوی وزارت دفاع افغانستان در گفت‌وگو با تلویزیون «طلوع‌نیوز» بیان داشت: شواهد مستندی وجود دارد که پاکستان به مذاکرات صلح افغانستان آسیب رسانده است.
به گفته وی، آن عده از مخالفان که با دولت افغانستان رابطه برقرار کرده، توسط پاکستان دستگیر شده و یا هم زیر شکنجه جان باخته‌اند.
همچنین عظیمی در مصاحبه با خبرگزاری «پژواک» نیز اظهار داشت که سخنان اخیر دانفور متناقص و غیر قابل قبول است.
سخنگوی وزارت دفاع افغانستان با رد اظهارات فرمانده نیروهای خارجی در افغانستان گفت: دولت افغانستان به این باور است که سخنان دانفور نادرست است.
در همین حال وزارت خارجه پاکستان با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد که اسلام آباد با تمامی جناح‌ها به منظور صلح و ثبات در افغانستان، در تماس است.
دانفور هفته گذشته با حضور در جمع سناتوران آمریکایی بیان داشت: فکر نمی‌کنم ادعای حامد کرزی در خصوص این که پاکستان به مذاکرات صلح افغانستان آسیب می‌زند، درست باشد.

خیز ناكام قطر در تحولات افغانستان

موج جدیدی از اخبار رسانه های بین المللی در مورد افغانستان حكایت از آن دارد كه قرار است نقطه عطفی در تحولات این كشور رخ دهد.

 به نقل از واحد مرکزی خبر ،  هر چند امریكا و طالبان بواسطه قطر توافقات خود را در خصوص ایجاد دفتر نمایندگی طالبان در دوحه نهایی كرده اند اما مقامات افغان با فراخواندن سفیر خود از قطر نارضایتی خود را نسبت به این تصمیم تحمیلی اعلام كرده اند. 

 

موج جدیدی از اخبار رسانه های بین المللی در مورد افغانستان حكایت از آن دارد كه قرار است نقطه عطفی در تحولات این كشور رخ دهد. این موج، دوباره بر قصه قدیمی مسئله مذاكره با طالبان تمركز كرده است با این تفاوت كه بنیان های مستحكم تری برای این هدف در نظر گرفته شده و با طی مراحل ابتدایی، قرار است یك دفتر نمایندگی سیاسی برای طالبان در قطر تاسیس شود. اما این مسئله با دو خبر دیگر تكمیل می شود.

مكمل اول این خبر خروج 10 هزار نیروی امریكایی از افغانستان است. یك هفته قبل از پایان ضرب‌الاجل خروج نظامیان آمریكایی از افغانستان، دستور 'باراك اوباما' رییس‌جمهوری آمریكا، برای عقب‌نشینی 10 هزار نظامی آمریكایی از افغانستان اجرا شد و این نظامیان خاك افغانستان را ترك كردند. خروج این نظامیان اولین گام برای پایان جنگ آمریكا در افغانستان و انتقال مسئولیت به نیروهای امنیتی افغان و پایان نقش نظامیان بین‌المللی تا پایان سال 2014 محسوب می‌شود. مقامات امریكایی اعلام كرده اند كه هم‌اكنون 91 هزار نظامی آمریكایی در افغانستان هستند كه از میزان 101 هزار نظامی امریكایی در ماه ژوئن به این تعداد كاهش پیدا كردند. امریكا می خواهد جای خالی نیروهای خارج شده از افغانستان را با ایجاد یك دفتر نمایندگی پر كند. بدون شك زمزمه ایجاد دفتر نمایندگی سیاسی، بخشی از طالبان را سرگرم این سناریوی جدید امریكایی می كند و بخشی از طالبان به نوبه خود از شدت فشارهای نظامی خود بر نیروهای خارجی می كاهند.

مكمل دوم را باید در اظهارات اخیر 'جو بایدن' معاون رییس جمهور امریكا، جست. وی اعلام كرده است كه: ' طالبان دشمن امریكا نیست'. این اظهارات را باید چرخش در مواضع به روش امریكایی دانست. بایدن دلیل حمله امریكا به خاك افغانستان را از بین بردن اسامه بن لادن و القاعده بیان كرده است نه دشمنی با طالبان. وی با تاكید بر این كه امریكا حاضر است با طالبان مذاكره كند، گفت: 'زمانی كه قصد گفت وگو با این گروه را داریم نباید آنها را دشمن بدانیم'. جو بایدن افزود: طالبان فقط در صورتی دشمن آمریكا است كه به القاعده اجازه دهد علیه آمریكا وارد عمل شود. در همین حال 'جی كارلی' سخنگوی كاخ سفید، ضمن دفاع از اظهارات جو بایدن، بیان داشت كه هدف آمریكا از حضور در افغانستان نابودی شبكه القاعده بوده است.

به عبارتی امریكا همزمان با كاهش نیروهای خود از افغانستان و ایجاد یك دفتر سیاسی در قطر برای طالبان به دنبال تغییر نگرش طالبان از طریق اظهار نظر مقامات رسمی است كه جو بایدن و جی كارلی در صف اول این مشی سیاسی قرار گرفته اند.

* جایگاه قطر در معادلات جدید امریكا – طالبان:

بی تردید جایگاه كشورهای عربی خلیج فارس در معادلات جدید آمریكا - طالبان قابل مقایسه با یك دهه گذشته نیست. در گذشته سیاست غالب این كشورها كه از آنها – به جز عربستان- به عنوان قدرتهای كوچك یاد می شود آن بود كه به لحاظ امنیتی زیر چتر امنیتی یك قدرت بزرگ قرار گیرند و با درآمدهای رانتی ناشی از نفت، امور سیاسی – اقتصادی خود را به پیش برند. اما امروزه این كشورها می خواهند با پشتوانه مالی ناشی از نفت و با استفاده از دیپلماسی، خود را از حلقه قدرتهای كوچك خارج كرده و در زمره قدرت های منطقه ای و تاثیرگذار در عرصه بین الملل تعریف كنند. اقدامات اخیر كشورهایی همچون قطر و امارات در این چارچوب قابل تفسیر است. این كشورها تلاش می كنند علاوه بر آنكه شاخصه های آمار اقتصادی خود را ارتقا می دهند آمار فعالیت های سیاسی – دیپلماتیك و حتی ورزشی خود را افزایش داده و هر آنچه را موجب ارتقای چهره آنان می شود كسب و عملیاتی سازند.

حل بحران طالبان در افغانستان به نمادی برای حل بخشی از بحران بین المللی تروریسم تبدیل شده است. كشوری كه بتواند در حل این بحران نقشی اساسی ایفا كند، علاوه بر آنكه دیگر واحدهای سیاسی را مدیون خود می كند، نقش خود را در نظام بین الملل افزایش خواهد داد. سه كاندیدا برای ایجاد دفتر نمایندگی سیاسی طالبان وجود داشت كه یكی تركیه و دیگری قطر یا امارات از كشورهای عربی بودند. امارات برای طالبان گزینه مناسب تری بود زیرا در دوره حاكمیت طالبان، آنرا به رسمیت شناخته بود اما از دیدگاه جامعه بین الملل امارات گزینه مناسبی نیست زیرا در دوره حاكمیت طالبان بر افغانستان بر خلاف جریان غالب حركت كرده بود. اما قطر در آن دوره همگام با دیگر كشورها موضع گیری كرد. به هر حال تا كنون از بین سه كاندیدای مطرح شده، قطر در گود مذاكرات قرار گرفته است و به هدف نزدیكتر است .

قطر می تواند به عنوان یك كشور عربی حمایت جهان عرب را كسب كند و به نماینده آنان در موضع گیری در قبال طالبان و یا به تعدیل كننده مواضع جهان عرب تبدیل شود. این كشور به دو دلیل توانسته جایگاه خوبی در بین دیگر كاندیدای حل بحران افغانستان كسب كند؛ یكی رابطه مطلوب با طالبان و دیگری رابطه با ایالات متحده امریكاست. قطر به عنوان بخشی از مجموعه عربی خلیج فارس به لحاظ ایدئولوژیك گرایشی موازی با طالبان دارد و نقطه برجسته اشتراك آن با طالبان حمایت از اهل سنت به خصوص شاخه تندرو آن یعنی سلفی ها است . قطر در قالب این مجموعه به طالبان كمك مالی می كرد. یكی از شاخصه های همگرایی قطر با طالبان را باید در اقدامات اخیر این كشور جست.

قطر در رویكردی جدید كه بخشی از آن تلاش برای كسب جایگاه عربستان در جهان عرب است، قصد دارد به پایگاهی تازه برای اسلام‌گرایان افراطی تبدیل گردد. 'شیخ حمد بن خلیفه آل ثانی' امیر قطر، روز جمعه 25 آذر ( 16 دسامبر) مسجد بزرگی در این كشور افتتاح كرد و نام آن را به نام بنیانگذار مكتب وهابیت 'شیخ محمد بن عبدالوهاب' گذاشت. این مسجد با وسعت 175 هزار متر مربع و ظرفیت 30 هزار نمازگزار مرد و 1200 نمازگزار زن، مجهز به مراكز آموزشی است. اما سخنرانی امیر قطر در این مراسم مهمتر از افتتاح و نام این مسجد بود. شیخ حمد از انتساب اجداد خود به بنیان‌گذار مكتب وهابیت سخن گفت و او را از مروجان مكتب و اندیشه‌های وهابیت در قطر و دیگر كشورها عنوان كرد. این اقدام امیر قطر به منزله چراغ سبزی به سلفی‌ها و وهابی‌ها تلقی شده كه می‌توانند از این كشور و این مركز به عنوان پایگاهی استفاده كنند. چنین كشوری كه سردمداران آن خود را ملزم به ترویج تفكرات وهابیت می‌دانند و سرمایه‌های هنگفتی در اختیار دارند، برای طالبان گزینه مناسبی است و توافق طالبان با دولت قطر حساب شده به نظر می ‌رسد.

از سوی دیگر قطر رابطه مطلوبی با امریكا دارد و سرمایه های نفتی این كشور می تواند جذابیت خاصی برای امریكا جهت نزدیك شدن واشنگتن به دوحه داشته باشد.

* ماهیت دفتر نمایندگی و موضع افغانستان

اصولا ایجاد دفتر نمایندگی سیاسی كاركردی همانند سفارت در یك كشور دارد. یعنی ایجاد دفتر نمایندگی به معنای شناسایی و به مثابه ایجاد مشروعیت برای یك كشور و یا یك گروه است. 'شناسایی و ایجاد مشروعیت' برای هر یك از بازیگران معنای متفاوتی دارد. در حالی كه 'شناسایی و ایجاد مشروعیت' برای طالبان یك هدف است، برای امریكا، ابزار پیشبرد اهداف تلقی می شود یعنی بخشی از بدنه طالبان می خواهد به فعالیت خود رسمیت بخشد اما امریكا شناسایی طالبان و دشمن ندانستن این گروه را آنطور كه 'بایدن' تفسیر می كند، پله اول حل بحران افغانستان می داند. برای قطر نیز ایجاد مشروعیت برای طالبان از طریق ایجاد یك دفتر نمایندگی در دوحه به منزله پهن كردن زمین بازی است كه دوحه هدایت بخشی از آن را بر عهده دارد و در كنفرانس های بین المللی بدون شك یكی از مدعوین خواهد بود.

با ایجاد نمایندگی سیاسی طالبان در دوحه هر كشور و یا واحد سیاسی، برای ارتباط با دفتر طالبان باید از فیلتر قطر عبور كند. به عبارتی قطر فعالیت های سیاسی رسمی طالبان را كنترل خواهد كرد.

با وجود آنكه ایجاد دفتر نمایندگی سیاسی طالبان در قطر می تواند در كوتاه مدت به بهبود اوضاع افغانستان كمك كند، مقامات افغان موافق این راهبرد نیستند و آنرا تحمیل شده می دانند. گفته می شود كه قطر و آلمان زمینه مذاكره امریكا و طالبان را فراهم كرده اند و سیاستمداران افغان در این روندهیچ نقشی ایفا نكرده اند. نارضایتی مقامات افغان را می توان در فراخواندن سفیر این كشور از قطر مشاهده كرد. این اقدام راهكاری عملی برای افغانستان در مقابله با مداخلات خارجی در امور این كشور است . فراخواندن سفیر افغانستان می تواند توافقات طالبان و امریكا را كه در دوحه نهایی می شود برای عملی شدن محتاج همكاری كابل كند.

* نتیجه گیری

تركیه، امارت و قطر سه رقیب اصلی بودند كه با جلب رضایت طالبان و مقامات افغانستان می خواستند به بازیگری جدید در معادلات این كشور تبدیل شده و نقش بین المللی خود را افزایش دهند. از بین این سه بازیگر تا كنون قطر بیش از دیگر كشورها به هدف خود نزدیك شده و توانسته رضایت طالبان و امریكا را كسب كند. اما مقامات افغانستان با مداخله گری امریكا مخالفت كرده و با فراخواندن سفیر خود از قطر خواستار رفع دخالت های خارجی و حفظ استقلال در تصمیم گیری های سیاست خارجی هستند.

امیدواری سازمان ملل به نتایج سفر قریب الوقوع حامد کرزی به قطر

یان کوبیش، فرستاده ویژه دبیر کل سازمان ملل در افغانستان می‌گوید که آنها امیدوارند سفر حامد کرزی رئیس جمهوری افغانستان به قطر نتایج مشخصی را به دنبال داشته باشد.

مقامات افغان به هارون نجفی‌زاده خبرنگار بی‌بی‌سی در کابل گفته اند که رئیس جمهور کرزی به زودی سفری به قطر خواهد داشت اما به دلایل امنیتی نمی توانند زمان مشخص آن را اعلام کنند.
حکومت افغانستان می‌گوید که حامد کرزی به دعوت امیر قطر به این کشور می‌رود تا با مقامات آن کشور در مورد توسعه روابط دو کشور گفت‌وگو کند.
دفتر نمایندگی سازمان ملل متحد در افغانستان – یوناما- اعلام کرد که آنان امیدوارند ایجاد دفتر قطر برای طالبان در روند صلح موثر واقع شود.
آقای کوبیش، در مورد سفر قریب الوقوع کرزی به قطر، به خبرنگاران گفت: " ما به برنامه سفر کرزی به قطر خوشبین هستیم و منتظر نتایج آن هستیم."
او تاکید کرد که آنها از روند صلح به رهبری افغانستان حمایت می‌کنند و در این راستا با حکومت افغانستان همکار هستند.
حکومت افغانستان با گشایش دفتر قطر برای طالبان موافقت کرده است ولی تا کنون روشن نیست که رئیس جمهور در این سفر این دفتر را افتتاح می‌کند یا نه.
سفر رئیس جمهور کرزی به قطر، برای انجام گفتگوهای صلح و پررنگ شدن نقش قطر در روند صلح، در حالی صورت می‌گیرد که پیش از این بارها حکومت افغانستان به نقش پاکستان در روند صلح تاکید کرده و از اسلام آباد خواهان همکاری صادقانه شده بود.
جاوید لودین معاون وزارت خارجه افغانستان در مصاحبه‌ای با خبرگزاری رویترز گفته است که افغانستان اکنون از پاکستان ناامید شده و روند صلح را بدون حمایت پاکستان ادامه می‌دهد.
این درحالی است که طالبان تا کنون تاکید داشته اند که مستقیما با دولت افغانستان مذاکره نخواهند کرد.
اما حکومت افغانستان تاکید دارد که گفت وگوهای صلح، باید تنها از مجرای حکومت افغانستان انجام شود.
افغانستان در پانزدهم دسامبر، ۲۰۱۱ سفیر خود در قطر را به کابل فرا خواند. این اقدام دولت افغانستان، ابتدا اعتراض افغانستان به اقدام آنزمان قطر در مورد بازگشایی دفتری برای طالبان در دوحه اعلام شد.
اما بعدتر جاوید لودین معاون وزارت خارجه افغانستان گفت که آنها سفیر را برای مشورت بیشتر به کابل فرا خوانده اند، پس از آن تا کنون سفیر افغانستان به دوحه باز نگشته است.

مخالفان دولت افغانستان در کنترل پاکستان‌ است

ایمل فیضی سخنگوی رئیس جمهوری افغانستان گفت که پاکستان مخالفان دولت این کشور را پرورش داده و اکنون نیز کنترل آنان را در اختیار دارد.

آقای فیضی به بی‌بی‌سی بیان داشت که رهبران نیروهای مخالف دولت افغانستان در پاکستان زندگی می‌کنند و عدم همکاری این کشور با روند صلح در ده سال گذشته باعث شده که تلاش‌های صلح به نتیجه ای نرسد.

ایمل فیضی افزود، پاکستان همواره از تروریسم حمایت کرده و تقویت نیروهای افراط گرا در دو طرف خط دیورند ناشی از سیاست خارجی اشتباه این کشور می‌باشد که می‌خواهد از این نیروها در مقابل هند و افغانستان استفاده‌ ابزاری کند.

او افزود که تروریسم برای پاکستان نیز مشکل ساز شده‌است و این کشور را با تهدیدهای جدی مواجه کرده است.

سخنگوی رئیس جمهور گفت که دولت افغانستان دیگر نمی‌تواند .منتظر پاکستان بماند و راه‌های جایگزین را برای صلح افغانستان جستجو خواهد کرد که موضوع قطر نیز می‌تواند یکی از این راه‌ها باشد.گفته می‌شود که قراراست کرزی به زودی برای گفتگو با طالبان به قطر سفر کند. ولی ایمل فیضی با تایید سفر کرزی به قطر گفت که این سفر یک سفر رسمی و بر اساس دعوت امیر قطر می‌باشد.او با رد ادعای کشور پاکستان که نیروهای طالبان پاکستانی در ولایتهای کنر و نورستان پنهان شده‌اند گفت که این موضوع را باید ازمقامات پاکستان پرسید، زیرا طالبان ساخته و پرداخته این کشور می‌باشد.

سخنگوی رئیس جمهور افغانستان از پاکستان خواست درصورتیکه اسناد و شواهدی در این مورد دارد، می‌تواند به دولت افغانستان و جامعه جهانی ارائه کند.

او افزود که بدون شک پاکستان منافع خود را در افغانستان دنبال می‌کند ولی افغانستان دیگر نمی‌تواند که سیاست‌های دو پهلوی این کشور را تحمل کند. پاکستان باید متوجه شود که خود قربانی تروریسم است و این کشور باید به همکاری صادقانه خود با دولت افغانستان و جامعه جهانی ادامه دهد.روز گذشته نیز جاوید لودین معاون وزارت خارجه افغانستان گفته بود که پاکستان در راه طالبان و بازگشت‌شان به روند صلح، ممانعت ایجاد کرده اند. ما شاهد هستیم هر کدام از رهبران طالبان که آمادگی نشان داده اند تا به روند صلح بپیوندند، توسط پاکستان دستگیر و یا کشته شده اند.

دو روز قبل نیز سفر شماری از افسران بلند رتبه ارتش افغانستان به پاکستان برای انجام تمرینات نظامی لغو شد.

وزارت خارجه افغانستان اعلام کرد که آنان به دلیل شلیک راکت از سوی پاکستان به مناطق مرزی افغانستان در شرق این کشور، این سفر را که از پیش تنظیم شده بود، لغو کردند.این اقدامات و اظهارات اخیر مقام های افغان نشان می دهد که روابط میان کابل و اسلام آباد روز به روز تیره تر می شود.

جدال برنامه‏ها براي آينده افغانستان ميان كرزي و عبدالله تحولات جديد در پيش روي انتخابات!

طي روزهاي گذشته، آماد‏گي‏ها براي برگزاري انتخابات در افغانستان با ثبت‏نام حامد كرزي و دو معاونش (فهيم و خليلي)، شاهد جنجال‏ها و تنش‏هاي سياسي جديد و داغي بوده است .به گزارش پيام مجاهد، حامد کرزی روز دوشنبه همراه با مارشال محمد قسیم فهیم و عبدالکریم خلیلي معاونانش به کمیسیون مستقل انتخابات رفته و ثبت نام نمود. آقای کرزی برای کسب ریاست جمهوری آینده کشور به جای احمد ضیا مسعود، مارشال فهیم را بر‏گزیده، اما معاون دوم وی آقای خلیلی، در پستش باقی مانده است.

گفتني است كه آقاي كرزي، سومين نفري بود كه رسما براي نامزدي در انتخابات رياست جمهوري، ثبت‏نام نمود. پيش از وي، شهنواز تني، اولين فردي بود كه ثبت‏نام نمود و پس از آن، اكبرباي، رئيس شوراي ترك‏تباران افغانستان و از مخالفين سياسي جنرال عبدالرشيد دوستم، رهبر حزب جنبش اسلامي افغانستان، خود را نامزد رسمي انتخابات ساخت. البته بايد گفت كه پس از حامد كرزي، عبدالجبار ثابت، لوي سارنوال سابق كشور نيز چهارمين كسي بوده كه خود را به عنوان نامزد در انتخابات آينده رياست جمهوري، ثبت‏نام نموده است.
هم‏چنين داکتر عبدالله عبدالله، وزیر سابق وزارت امورخارجه، داکتر فروزان فنا، همسر داكتر عبدالرحمان وزير سابق هوانوردي كه كشته شد و شهلا عطا از اعضاي مجلس نمايندگان، سرور احمدزی، معتصم بالله مذهبی، حاجی عبدالغفور زوری و عبدالحسیب آرین نیز از دیگر نامزدهايي هستند که به دنبال عبدالجبار ثابت، برای حضور در انتخابات ریاست‎جمهوری افغانستان ثبت‎نام نموده‎اند.

‏ با اين حال، بايد گفت كه در دوره ١٥ روزه ثبت‏نام نامزدهاي انتخاباتي، تا حال از جمله ٦٠ نامزد احتمالى، به گفته سخنگوی کمیسیون مستقل انتخابات، تنها 16 تن به‎طور رسمى نامزد شده‎‎اند، اما جنجالي‏ترين كانديداتوري، كانديداتوري حامد كرزي بود كه هم واكنش‏هاي داخلي و هم خارجي را به دنبال داشت.

حامد كرزي از مدتي به اين‏سو برخي بازي‏هاي سياسي را براي در هم شكستن رقيبان خود به راه انداخته بود كه به نظر مي‏رسد در اين بازي‏ها نيز، پيروز ميدان بوده است. يكي از اين پيروزي‏ها، ايجاد شكاف در جبهه ملي و بيرون كردن مارشال فهيم و صديق چكري از اين جبهه بود و موضوع ديگر، انصراف گل‏آغا شيرزي از نامزدي در انتخابات رياست جمهوري كه اين مسئله، ضربه سختي به معاونين وي (احمدضيا مسعود و سيد حسين انوري) وارد ساخت. گل‏آغا شيرزى روز جمعه (‏١١ ثور) در يک نشست در کابل، خود را براى انتخابات آينده رياست جمهورى، نامزد کرد.
به گفته وى، در اين نشست، احمد‏ضيا مسعود، معاون اول حامد کرزى و سيد حسين انوري، والى پيشين هرات، به حيث معاونين وى تعيين شدند، اما شيرزى صبح روز شنبه در يک نشست خبرى در جلال‏آباد گفت که از کانديداتورى خود براى انتخابات رياست جمهورى به نفع حامد كرزي، صرف‏نظر کرده و از وظيفه‏اش استعفا مي‏دهد، ولي استعفاي وي از سوي رئيس دولت و مردم ننگرهار پذيرفته نشد و وي هم‏چنان به وظيفه خود در پست والي ننگرهار ادامه مي‏دهد.
اما انتخاب فهيم از سوي كرزي براي پست معاون اول وي، مخالفت‏ها و عكس‏العمل‏هاي شديدي را در سازمان ملل و نهادهاي مدافع حقوق بشر به دنبال داشته است. اين گروه‏ها فهيم را به نقض حقوق بشر متهم مي‏کنند.

براد آدامز، مسئول بخش آسيا در سازمان ديده‏بان حقوق بشر، بازگشت فهيم به دستگاه دولتي افغانستان، را گامي به عقب و خطرناک توصیف کرد.

به گفته وي‏، بيش‏تر مردم افغانستان معتقدند، فهيم هنوز هم در خيلي از فعاليت‏هاي غير‏قانوني از جمله رهبري شبه‏نظاميان مسلح، حمايت از باندهاي جنايت‏کار و قاچاق مواد مخدر نقش دارد.
در همین حال کای آیده نماینده ویژه سرمنشی سازمان ملل در افغانستان گفت: تصمیم کرزی مبنی بر وارد کردن مارشال فهیم به کابینه آینده خود‏، موجب سلب حمایت جامعه جهانی از وی می‏گردد.
اما در شرايطي‏كه حامد كرزي و دو معاونش براي حضور در انتخابات آينده رياست جمهوري ثبت‏نام كرده‏اند، به نظر مي‏رسد با سفر حامد كرزي به آمريكا، باز اختلافات و شكاف‏هايي در روابط ميان اين دو، به وجود آمده است كه ممكن است مسير انتخابات را با تحولات جديدي روبه‏رو سازد.
حامد كرزي به كاي آيده، نماينده ويژه دبيركل سازمان ملل در افغانستان، وعده داده بود قبل از انتخاب معاونينش، با او مشوره مي‏كند، هم‏چنين كرزي به آمريكا نيز وعده داده بود كه پس از بازگشت از آمريكا، معاونين خود را انتخابات خواهد كرد، اما اقدام قبل از وقت و بدون مشوره كرزي، به ذايقه كاي آيده و به خصوص آمريكا، خوش نيامده و اختلافاتي را ميان آن‏ها، رقم زده است.

از سويي ديگر، بر اساس گزارش‏هاي رسيده، گفته شده كه به دنبال ثبت‏نام كرزي همراه با معاونينش به عنوان نامزد انتخابات آينده رياست جمهوري، هيلاري كلينتون، وزير امور خارجه آمريكا در ديداري با كرزي، به وي گفته است كه آمريكا با مشكلات بسياري روبه‏رو است و ديگر نمي‏تواند مشكلات او را پيش ببرد. هم‏چنين كلينتون از كرزي خواسته است تا با ايجاد پست نخست‏وزيري كه مديريت اجرايي كشور را به فردي ديگر به غير از كرزي مي‏سپارد، موافقت كند، اما كرزي با اين خواسته، مخالفت نموده است و اين مسئله، بر ميزان اختلاف ميان دو طرف، افزوده است.

با وجود اين اختلافات در حالي‏كه غرب بار ديگر به سوي كرزي متمايل شده بود، تحولات جديدي در عرصه انتخابات آينده، در پيش رو است. در اين بين، علي‏احمد جلالي كه عملا دفاتر كمپاين خود را بسته بود و زلمي خليل‏زاد، بار ديگر به ميدان آمده و در صدد جلب حمايت آمريكا هستند، به گونه‏اي كه دفاتر مسدود شده جلالي، دوباره از روز چهارشنبه گذشته، آغاز به كار كرده‏اند.
‏ولي از سوي ديگر و براي مقابله با حامد كرزي، به نظر مي‏رسد داكتر عبدالله با قدرتي مضاعف وارد ميدان شده باشد. وي در سخناني پس از ثبت‏نام خود به عنوان نامزد انتخابات، اعلام كرد كه كانديدي مستقل است و تنها حمايت جبهه ملي را با خود دارد تا شايد وي را توان بخشد تا نظر ساير گروه‏ها را براي حمايت از خود،‌جلب كند. وي در مورد اينکه اگر رئيس‏جمهور شود، کارهاى مهم وى چه خواهد بود؟ اظهار‏داشت که اگر پيروز شود، قانون اساسى را تعديل و نظام ‏صدارتى را به وجود خواهد آورد، اين در حالي است كه حامد كرزي به شدت از نظام رياستي حمايت مي‏كند و به همين دليل، اختلافاتي با غرب دارد، اما با اعلام اين موضع، احتمال دارد قرعه شانس برگردد و اين‏بار آمريكا و اروپا، از داكتر عبدالله به عنوان نامزد انتخابات رياست جمهوري، حمايت كنند.
عبدالله که نشان انتخاباتى خود را سه کوزه انتخاب کرده است، بعد از ثبت‏نامش به خبرنگاران گفت که همايون شاه آصفى را به حيث معاون اول و داکتر چراغ‏على چراغ را به حيث معاون دوم خود معرفى کرده است.
وى گفت که يک گروه قدرتمند را تشکيل داده و حمايت جبهه ملى و احمد ضيا مسعود، معاون اول رئيس‏جمهور را با خود دارد.
به گفته وى، اکنون تمام تصاميم از طرف يک حلقه خاص گرفته مي‏شود و ملت در آن هيچ نقشي ندارند. ‏به هر حال، با توجه به آن‏چه كه در پشت پرده انتخابات مي‏گذرد، به نظر مي‏رسد بايد منتظر تحولاتي جديد بود؛ تحولاتي كه نمي‏توان از هم‏اكنون، آن‏را پيش‏بيني كرد، اما نكته‏اي قابل توجه اين‏كه، كرزي پس از دست‏يابي مجدد به حمايت آمريكا و غرب، بار ديگر اين حمايت را از دست داده و اين وضعيت، رقباي كرزي را به تپ و تلاش بيش‏تري وادار خواهد كرد.

سرمقاله:

كرزي و فشارهاي چند جانبه

كرزي به مشكلات چند جانبه‌ي دست و پنجه نرم مي‌كند و تازه ديده شود كه آقاي كرزي تا چه پيمانه توان مقابله را دارا مي‌باشد؟
انتقاد بر نامزدي مارشال فهيم بعنوان معاون اول رئيس جمهور در انتخابات آينده و مقاومت آقاي كرزي در برابر پيشنهادات امريكا مبني بر ايجاد پست صدارت در دولت آينده از زمره مشكلاتي اند، كه آقاي كرزي به آن دست و گريبان شده است.

در گذشته اعتراضات موسسات مدافع حقوق بشر در هماهنگي با آقاي كرزي صورت مي‌پذيرفت و رئيس دولت از آن اعتراضات استفاده مي‌برد، اين بار اعتراضات متوجه آقاي كرزي است، كه به گفته برخي از سازمان هاي دفاع از حقوق بشر -آقاي مارشال فهيم- يكي از جنگ سالاران را به حيث معاون اول خويش ثبت نام كرده است.
برخي از نهادها اين اقدام كرزي را عقب گرد جدي توصيف داشته اند كه مي‌تواند، مانع پيروزي كرزي گردد. همزمان با آن دولت امريكا كه از چندي بدينسو متوجه فساد اداري گسترده در دولت افغانستان شده است، تصميم گرفته تا از صلاحيت هاي رئيس دولت آينده بكاهد و امور اجرايي را در دست شخص ديگري قرار دهد، گفته مي‌شود آقاي كرزي با اين پيشنهاد روي خوش نشان نداده است.
در چند ماه پسين آقاي كرزي با تامين روابط با كشور هاي منطقه سعي نموده تا امريكا را زير فشار قرار دهد، و در فرجام از آن كشور باج گيري نمايد، بدين ترتيب حالا نوبت آن است، كه ديده مي‌شود، آن تدابير كرزي نتيجه‌ي مطلوب ببار مي‌آورد يا خير؟
نشانه هايي ديده مي‌شود؛ كه حركات كرزي در مخالفت با امريكا اسباب غيظ و غضب آن كشور را فراهم داشته و پنهاني دندان مي‌فشارد؛ بگونه‌يي كه در برخي حلقات سخن از اقدام فزيكي برده مي‌شود و بيشترينه به ابقاي كرزي در يك پست سمبوليك اشاره مي‌دارند.
اين تحولات مي‌رساند، كه پيروزي آقاي كرزي در انتخابات آينده با وجود امكانات فراوان چندان سهل و ساده نيست، از جانب ديگر امريكا با توجه به گرفتاري هايي كه در افغانستان ومنطقه دارد، در جايگاهي قرار ندارد كه به راحتي بتواند در باره‌ي آقاي كرزي تصميم اتخاذ نمايد.
حامدكرزي در طول هشت سال پسين با استفاده از حمايت سياسي تبليغاتي غرب مخالفان خود را تضعيف نمود، و حالا بعنوان شخص تام الاختيار توان آن را دارد كه از كليه امكانات دولتي در انتخابات بهره ببرد. حمايت امريكا از فيصله دادگاه عالي افغانستان مبني بر تمديد دوره‌ي كار كرزي پس از اول جوزا به وجاهت كرزي افزوده است. در گذشته بارها كرزي در برابر فشار مجامع بين‌المللي كوتاه آمد، اينك نوبت ديگري است تا اثبات شود، كه مارشال فهيم را ترجيح مي‌دهد يا روابط با دنياي غرب را؟
وارد شدن چهره هاي سرشناس و نامدار ديگري در كارزار انتخابات، عرصه را براي كرزي تنگ تر ساخته است و فشار را بالاي كرزي مضاعف ساخته است؛ بنابر اين تا هنوز بسياري از كارشناسان بدين باور اند كه كرزي چاره‌اي خواهد انديشيد، و شانه خويش را از اين بارگران تهي خواهد كرد؟
فشار بالاي مارشال فهيم، تازه كردن زخم هاي ديرينه‌ي است كه مي‌تواند براي ساير رهبران جهادي هشدار دهنده باشد.
اين اعتراضات اگر در لفظ تنها متوجه فهيم است، در معنا استاد خليلي را نيز در بر مي‌گيرد.
فراموش نبايد كرد، اين موضعگيري ها براي كرزي اين موقعيت را مي‌دهد تا خود را به حيث يك شخصيت مستقل، ملي و جانبدار مجاهدين معرفي نمايد و در دل مجاهدين رخنه نمايد. در عرصه‌ي خارجي كشورهايي كه در مخالفت با امريكا قرار دارند، ترجيح خواهند داد تا كرزي را پشتيباني نمايند.
در صورتي كه در دو روز باقي مانده وارد ميدان شود، صف بندي جديدي در انتخابات شكل خواهد گرفت، كه درآن صورت نيز در سطح منطقه كشورهايي را به سوي خويش خواهد كشانيد و شماري از نامزد ها هم از ميدان بازي حذف خواهند شد.

تدابیر شدید امنیتی نیروهای آمریکایی در پی اظهارات کرزی

جنرال جوزف دنفورد، فرمانده نیروهای ناتو در افغانستان به فرماندهان تحت امر خود گفته است که در پی اظهارات اخیر رئیس جمهوری افغانستان، احتمال خطر برای نیروهای آمریکایی بیشتر خواهد شد.
جنرال دنفورد به نیروهای آمریکایی دستور داده تا تدابیر امنیتی را تشدید کنند.
روزنامه آمریکایی نیویورک تایمز که متن نامه مشورتی جنرال دنفورد را دریافت کرده، نوشته است که او روز چهارشنبه ۲۳ حوت پیام مشورتی به فرماندهان ناتو فرستاده است و از آنها خواسته است تا خود را برای احتمال خطرات بیشتر امنیتی آماده سازند.
نگرانی در مورد امنیت نیروهای ناتو و به ویژه آمریکایی‌ها پس از آن بالا گرفت که حامد کرزی، رئیس جمهوری افغانستان چند روز پیش گفته بود که اگر نیروهای آمریکایی مسئولیت زندان بگرام را به نیروهای افغان واگذار نکنند، دولت او در این مورد یک جانبه عمل خواهد کرد.
در این پیام مشورتی، جنرال دنفورد به طور ویژه به اظهارات آقای کرزی در مورد زندان بگرام اشاره کرده و هشدار داده است که نیروهای خارجی در مقابل حمله خودی و نیروهای طالبان به حالت آماده باش باشند.
اما مقام های آمریکایی گفته اند صدور دستورات این چنینی یک امر معمول است.
جنرال استیفن تویتی، مسئول ارتباطات نیروهای نظامی، نیز گفته است که قرار بود این دستور، در ماه اپریل صادر شود ولی به دلیل حمله نیروهای خودی که چند روز قبل در ولایت میدان وردک اتفاق افتاد این دستور زودتر فرستاده شد.
حامد کرزی، رئیس جمهوری افغانستان، چند روز پیش گفت که شماری از 'طالبان وطندوست' به او خبر داده اند که دولت آمریکا و گروه طالبان پیوسته در کشورهای اروپایی و کشورهای حوزه خلیج فارس گفت‌و‌گو می‌کنند.
آقای کرزی همچنین گفت که طالبان و آمریکا هر دو در تبانی با هم کار می کنند تا جنگ در افغانستان دوام پیدا کند و این زمینه حضور بلندمدت نیروهای خارجی را در کشور فراهم سازد.
آقای کرزی بعد از این اظهارات در سفری که به ولایت هلمند داشت، در مورد زندان بگرام گفت که اگر مسئولیت این زندان به دولت افغانستان داده نشود، دولت یک جانبه عمل خواهد کرد.
شورای همکاری احزاب و ائتلاف‌های سیاسی افغانستان اظهارات اخیر آقای کرزی را غیرمسئولانه خوانده است.
این شورا متشکل از ۲۲ حزب و ائتلاف سیاسی و از جمله، جبهه ملی، ائتلاف ملی، حزب حق و عدالت، افغان ملت، حزب وحدت اسلامی ملت و حزب اسلامی است.
رهبران و اعضای ارشد گروه‌های تشکیل‌دهنده این شورا، به جز حزب اسلامی روز چهارشنبه، در یک نشست خبری موضع اخیر آقای کرزی درباره ارتباط بین آمریکا و گروه طالبان را زمینه‌ساز مخدوش شدن روابط افغانستان و آمریکا دانستند.
عبدالله عبدالله، رهبر ائتلاف ملی روز پنجشنبه، ۲۴ حوت در کابل گفت که کوشش جنگجویان طالبان و تلاش‌های شخص حامد کرزی و همکارانش برای صدمه زدن به نظام افغانستان مصیبت‌هایی مساوی هستند.
آقای عبدالله با اشاره به سخنان اخیر رئیس جمهوری افغانستان گفت که از این سخنان تعجب نکرده اما به خاطر مردم متاثر شده است

نقش ایالات متحده آمریکا در تداوم نظام مبتنی بر دموکراسی در افغانستان

دموکراسی یکی از نظام های سیاسی بوده است که امروزه به یک پدیده ای جهانی تبدیل شده است. آنچه دموکراسی را به عنوان یک الگوی نظام سیاسی همه پذیر ساخته است وجود مولفه ها و سازکار های درونی آن است. مولفه های چون آزادی، تساهل و تسامح، وجود انتخابات، برابری ذاتی انسان ها، در نظر گرفتن حقوق شهروندان و خیلی از مسائل دیگر باعث شده است که دموکراسی به یک نظام همه پذیر و جهانی تبدیل شود. یعنی در نظام روابط بین الملل کنونی دموکراسی یکی از الزامات آن مطرح است. یعنی کشوری که بخواهد در نظام بین الملل به عنوان یک بازیگر نقش بازی کند نیازمند است که دموکراسی را به عنوان اصول حکومت کردن در داخل کشور خود بپذیرد. کشور های غربی چه در زمان جنگ سرد و چه بعد از آن از حامیان اصلی نظام سیاسی دموکراتیک بوده است و برای ترویج آن تلاش های فراوان کرده است.
افغانستان نیز بعد از فروپاشی رژیم طالبان در سال 2001 میلادی دموکراسی را به عنوان اصول حکومت کردن پذیرفت و قانون اساسی را به وجود آورد که مبتنی بر دموکراسی و پلورالیسم سیاسی می باشد. بعد از فروپاشی رژیم طالبان بیش از یک دهه حکومت مبتنی بر دموکراسی حاکمیت دارد و مبنای مشروعیت این حکومت مردم می باشد. نهاد ها و پست های سیاسی و حقوقی در چارچوب این حکومت شکل می گیرد ریشه ای مردمی دارد. یعنی مردم هم در شکل گیری نهاد ها و به وجود آوردن پست های سیاسی و هم در از بین بردن آن ها نقش اساسی دارد. با وجود اینکه ما نظام سیاسی مبتنی بر دموکراسی به وجود آورده ایم اما این دموکراسی تا هنوز تحیکم نیافته است. همین مسئله نگرانی های در تمام اقشار جامعه به وجود آورده است.
اندیشمندان و نظریه پردازان راه های مختلف جهت تحکیم و تقویت نهاد های دموکراتیک در یک کشور ارائه کرده است. در این جا تلاش می شود این نظریه ها به طور مختصر تبیین شود و نقش ابر قدرت ها در حمایت نظام سیاسی و تحکیم دموکراسی مورد بررسی قرار بگیرد.
بیشتر نظریه ها به ظرفیت ها و توانایی های درونی یک کشور برای تحکیم دموکراسی تاکید می کند. یعنی برای تحکیم دموکراسی یک سری پیش نیاز ها و پیش شرط های ذکر می کند. به طور مثال لیپست تاکید بر رشد اقتصادی دارد. وی رابطه تنگاتنگ میان رشد اقتصادی و دموکراسی می یابد. یعنی رشد اقتصادی را یکی از پیش شرط های اساسی و مهم برای شکل گیری و تحکیم دموکراسی ذکر می کند. در کشوری که رشد اقتصادی صورت گرفته باشد در آن کشور زمینه های شکل گیری و به وجود آمدن نظام سیاسی مبتنی بر دموکراسی فراهم می گردد و وقتی دموکراسی شکل گرفت با توجه به رشد نهاد های اقتصادی تحکیم دموکراسی نیز ممکن می گردد. استدلال لیپست این است که رشد اقتصادی زمینه ای تحصیل برای همه شهروندان و تحصیلات عالی برای تعداد زیادی از شهروندان فراهم می کند و تحصیلات باعث می شود که مولفه های دموکراسی در جامعه به زودی درونی شده و مردم با آن خو بگیرد. با خوگیری و درونی شدن اصول دموکراسی، دموکراسی نیز تحکیم یافته است. بنابراین یکی از پیش شرط های شکل گیری و تحکیم دموکراسی رشد اقتصادی می باشد. رشد اقتصادی هم باید به اندازه ای باشد که شهروندان به نیاز های اولیه و اساسی خود دست یافته باشد.
دیدگاه دیگری وجود دارد که تاکید بر جنبش های اجتماعی و مدنی در جامعه دارد. جنبش های اجتماعی اشاره به گروهی از افراد دارد که حول یک هدف دست به اقدامات دسته جمعی برای دست یابی به آن هدف می زند. جنبش های اجتماعی و مدنی می تواند در تحکیم دموکراسی نقش اساسی داشته باشد. یعنی در جامعه می توان جنبش های را به وجود آورد که آن جنبش ها خواهان یک نظام سیاسی دموکراتیک باشد و تا زمانی که نظام سیاسی دموکراتیک شکل نگیرد به فشار ها و رفتار های مدنی خود علیه حکومت و نهاد های مختلف ادامه دهد. از آنجایی که دموکراسی یکی از ملزومات نظام بین الملل می باشد به همین خاطر کشور های مختلف و سازمان های بین المللی توجه جدی به رفتار های مدنی و جنبش های اجتماعی در درون کشور ها نشان می دهد و در نهایت کشور های مختلف دموکراتیک نیز دست به اعمال فشار بر حکومت می زند. یعنی جنبش های اجتماعی و مدنی که خواهان تداوم نظام دموکراتیک می باشد هم می تواند خود بر حکومت فشار آورد و هم می تواند با رفتار ها و فعالیت های مدنی خود باعث شود که کشور های دموکراتیک دیگر بر حکومت به منظور تداوم نظام دموکراتیک فشار آورد.
مسئله مهم و اساسی دیگری که اندیشمندان و نظریه پردازان به آن اشاره نموده است حمایت ابرقدرت ها از نظام سیاسی دموکراتیک می باشد. یعنی برای تداوم و تحکیم یک نظام سیاسی مبتنی بر دموکراسی و پلورالیسم سیاسی نیازمند حمایت و پشتیبانی یک کشور ابر قدرت با نظام سیاسی دموکراتیک می باشیم. یعنی کشور ابر قدرت از نهاد ها و اصول دموکراسی حمایت و پشتبانی نماید. امروزه ایالات متحده آمریکا و همپیمانان شان از حامیان جدی نظام سیاسی مبتنی بر دموکراسی می باشد. یعنی ایالات متحده آمریکا به عنوان یک ابر قدرت برای تحکیم دموکراسی در کشوری حمایت های اقتصادی، سیاسی، نظامی، اجتماعی و فرهنگی می کند. بعد از فروپاشی رژیم طالبان در افغانستان، ایالات متحده آمریکا از کشور های بوده است که بیش از همه افغاسنتان را در تمام عرصه ها مختلف کمک نموده است. دموکراسی جوان و شکننده ای که امروزه در افغانستان حاکم است به خاطر حمایت ها و پشتیبانی اقتصادی، سیاسی، نظامی، اجتماعی و فرهنگی ایالات متحده آمریکا و همپیمانان شان می باشد. بنابراین ما نیازمند این هستیم که یک رابطه خوب و حسنه با ایالات متحده آمریکا داشته باشیم تا بتوانیم نظام سیاسی مبتنی بر دموکراسی و پلورالیسم سیاسی که به وجود آورده ایم را تداوم بخشیم و در نهایت به امر مهم که همان تحکیم آن می باشد دست یابیم.
داشتن روابط خوب و حسنه با ایالات متحده آمریکا بستگی به چگونگی رفتارها و اعمال نخبگان سیاسی ما دارد. یعنی تصمیم گیرندگان اصلی در عرصه سیاست خارجی نخبگان سیاسی و فکری ما می باشد. این نخبگان می تواند هم ذهنیت خوب به مردم و شهروندان افغانستان در رابطه با مردم و حکومت ایالات متحده آمریکا و رفتار ها و اعمال آن ها در داخل کشور افغانستان ارائه نماید و همچنین در سطح روابط دیپلماتیک می تواند اعتماد ایجاد کند تا حکومت ایالات متحده آمریکا به حمایت و پشتیبانی خود از نظام سیاسی مبتنی بر دموکراسی و پلورالیسم سیاسی در افغانستان ادامه دهد.
آنچه مایه نگرانی است عملکرد نخبگان سیاسی افغانستان می باشد که تا حدودی روابط افغانستان و ایالات متحده آمریکا را پر تنش و سرد کرده است. از آنجایی که نخبگان سیاسی تصمیم گیرنده اصلی در سیاست داخلی و خارجی می باشد بنابراین نخبگان سیاسی ما نباید منافع کشور را به خاطر درک و فهم خود از اعمال و رفتار های ایالات متحده آمریکا در افغانستان از بین ببرد.
در نتیجه باید گفت که ما نیازمند تحکیم دموکراسی می باشیم و برای تحکیم دموکراسی نیازمند حمایت و پشتیبانی یک ابر قدرت چند بعدی در سطح نظام بین الملل می باشیم. چون ایالات متحده آمریکا از دموکراسی در سراسر جهان حمایت می کند و در افغانستان بعد از فروپاشی رژیم طالبان از نظام سیاسی حمایت کرده است بنابراین بر نخبگان سیاسی افغانستان می توانند که برای این مهم روابط حسنه و خوب را با ایالات متحده آمریکا برقرار نماید تا نظام سیاسی دموکراتیک پشتوانه خارجی. نیز داشته باشد